Ocena użytkowników: / 3
SłabyŚwietny 

WYSTAWA MAKATEK W RAMACH ROMANTYCZNEJ LANCKORONY 2015.

 

Makatki często można było kupić na jarmarkach. Te droższe były haftowane, tańsze, począwszy od lat pięćdziesiątych XX w. były drukowane. Dziś przez jednych uważane są za kiczowate wywołują uśmiech i zainteresowanie, inni chętnie wieszają je w kuchniach stylizowanych na tak popularny dziś styl rustykalny. Prezentowane na wystawie makatki, przesiąknięte są znakiem czasu,  mają wartość sentymentalną i niepowtarzalną. Są własnością lanckorońskich rodzin. Często były przekazywane z pokolenia na pokolenie. Mamy nadzieję, że wystawa będzie dla osób starszych   sentymentalną podróżą w przeszłość, dla młodszego pokolenia zaś możliwością poznania dawnej sztuki ludowej, która dzisiaj zaczyna powoli się odradzać i staje się modnym i  poszukiwanym elementem wystroju wnętrz.

 

Makatka  to niewielka tkanina dekoracyjna  służąca do zawieszania na ścianach, bądź rozkładania na meblach. Makatki mogą być: dziergane, wyszywane, wykonywane techniką patchworku, a także malowane .

Są  często wzorzyste i wielokolorowe, ale także oszczędne, wyszywane pojedynczą nicią na jednobarwnym tle. Przeważnie wzory wykonuje się na specjalnie do tego celu przystosowanej tkaninie bawełnianej lub   w przypadku dziergania – wełnianej. Motywy zdobnicze zależą w głównej mierze od przeznaczenia i miejsca z którego pochodzą. Historia makatek jest długa, a tkaniny zdobione w ten sposób, występują na całej kuli ziemskiej.

Makatka,  jaką znamy,  jest formą sztuki ludowej rozwinęła się na wsiach i do tej pory tam jest najczęściej kultywowana.

Moda na haftowane obrazki przyszła  do Polski z Holandii i Niemiec  po I wojnie światowej i trwała do lat 80-tych XX w. Zawojowała najpierw domy mieszczańskie, a potem wzorujące się na nich wiejskie chaty. Makatki wieszano przede wszystkim w kuchniach, ale także w izbach, nad kuchnią, nad stołem, przy szafkach na naczynia. Na makatach haftowano lub drukowano scenki z życia codziennego. Jednym z częstych tematów są dzieci bawiące się w domu i na zewnątrz. Pojawiają się  zwierzęta, są  też kompozycje kwiatowe, motywy bajkowe, czasem krajobrazy sielskie – chaty wśród drzew, widoki gór, strumyków, jeleni czy wschodzącego słońca. ​

Umieszczone obok scenek sentencje przedstawiają takie mądrości życiowe jak: „Miłość i zgoda – domu ozdoba”, „Pilne ręce, twarz wesoła, sieją szczęście dookoła”, „Dobra gospodyni dom zasobnym czyni”, „Świeża woda zdrowia doda”, „Dobra żona męża korona” i wiele innych.

Szczególne podziękowania przekazujemy mieszkańcom gminy i okolic,którzy udostępnili  swoje rodzinne zbiory i dzięki którym mogła powstać wystawa, a w szczególności:

 

  • p. Janinie Łopacie z Lanckorony
  • p. Marii Florek z Lanckorony
  • p. Zofii Florek z Lanckorony-Łaśnicy
  • p. Helenie Gibas z Jastrzębi
  • p. Danucie Jaworskiej z Lanckorony
  • p. Marcie ze Szkoły Podstawowej w Jastrzębi
  • p. Małgorzacie z Galerii Chimera w Lanckoronie
  • p. Renacie Pająk z Kalwarii Zebrzydowskiej
  • p. Beacie Zborowskiej z Lanckorony-Łaśnicy
  • p. Renacie Van de Loght z Lanckorony

 

 
| Exchange Online